Geleceğimizin teminatı olan çocukların sağlığı, tıp dünyasında yaşanan büyük bir yapısal krizin eşiğinde. Önceki yıllarda Tıpta Uzmanlık Sınavı (TUS) sonuçlarına göre en yüksek puanlarla girilen ve tıp fakültesi mezunlarının hayallerini süsleyen pediatri bölümleri, günümüzde asistan hekimlerin en az tercih ettiği branşlar arasına geriledi. Sağlık Bakanlığı verilerine göre Türkiye genelinde şu an 13 bin 703 pediatri uzmanı, 3 bin 485 pediatri asistanı ve 1319 yan dal asistanı görev yapıyor. Ancak bu sayılar, Türkiye’deki çocuk nüfusu karşısında her geçen gün yetersiz kalıyor.
"Dört Yılda Bir Passat" Sloganı Performans Adaletsizliğini Özetliyor
Türk Pediatri Kurumu yöneticileri, yaşanan bu kritik pediatri krizi hakkında yaklaşık bir yıl önce Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu ile görüşerek çözüm raporu sunduklarını ancak henüz somut bir adım atılmadığını belirtiyor. Kurum yöneticilerinden Bülent Taner Karadağ, genç hekimlerin branş tercihlerinde ekonomik koşulların ve performans sistemi adaletsizliğinin belirleyici olduğunu vurguladı. Hastanelerde diğer branşlara kıyasla pediatrinin cerrahi veya girişimsel işlem sayısının az olması nedeniyle döner sermaye gelirlerinin çok geride kaldığını belirten Karadağ, asistan hekimler arasında trajikomik bir şekilde "Dört yılda bir Passat" sloganlarının konuşulduğunu, maddi hak mahrumiyetinin branşı tamamen dezavantajlı hale getirdiğini ifade etti.
Eğitim Sıkıştı, Çocuk Aciller Kapanma Noktasında
Uzmanlara göre, özellikle şehir hastaneleri ile üniversite hastaneleri arasındaki kadro dağılımı dengesizliği eğitim kalitesini de baltalıyor. Birçok klinikte tıpta uzmanlık eğitimi faaliyetleri yoğun hasta sirkülasyonu nedeniyle mesai öncesi ya da sonrası saatlere sıkıştırılmış durumda. Sorunun sadece ana branşla sınırlı kalmadığını belirten uzmanlar; çocuk yoğun bakım, çocuk hematoloji-onkoloji, çocuk nefrolojisi ve yenidoğan yoğun bakım gibi hayati yan dallarda krizin daha büyük olduğunu söylüyor. Hatta bazı köklü üniversite hastanelerinde çocuk acil servisleri kapanma noktasına gelirken, hizmetlerin pratisyen hekimler üzerinden yürütülmeye çalışıldığı aktarılıyor.
"Bu Gidişle Çocuklara Bakacak Hekim Kalmayacak"
Pediatri, dahiliye ve genel cerrahi gibi temel branşların sağlık sisteminin ana omurgası olduğunu hatırlatan Kenan Barut ise durumun vahametini, "Bu gidişle çocuk hastalara bakacak hekim bulamayacağız" sözleriyle özetledi. Ağır nöbet koşullarına rağmen mesleğin manevi yönünün güçlü olduğunu belirten Nur Canpolat da genç hekimlere seslenerek, belli bir dönemdeki zorlukların göze alınabileceğini, çocuklarla kurulan bağın paradan çok daha değerli olduğunu hatırlattı.
🩺 Sağlık Personeliyiz Analizi
TUS tercihlerinde çocuk sağlığı ve hastalıkları branşının adeta bir "kaçış" alanına dönmesi, sağlık sisteminin alarm veren en net tablosudur. Sahada görev yapan pediatri hemşiresi, asistan hekim ve uzman doktor meslektaşlarımız, hastanelerin en yoğun, en stresli ve fiziksel şiddete en açık birimlerinde ter dökmektedir. Kendi çocuğunun ateşini düşürmek için 112 acil servisi ya da polikliniği basan bilinçsiz hasta yakınlarının yarattığı sağlıkta şiddet baskısı, üzerine bir de milyonlarca liralık malpraktis davaları riski eklenince genç hekimleri haklı olarak bu branştan uzaklaştırıyor.
Sağlık Personeliyiz ekibi olarak Sağlık Bakanlığı'na sesleniyoruz: Sadece manevi tatmin duygusuna sığınarak bu devasa sistemi ayakta tutamazsınız. Canını dişine takarak ayda 10-12 nöbet tutan, günde 80-90 çocuk hastaya bakan hekimlerin ve sağlık personeli emekçilerinin özlük hakları, katsayı adaletsizliği yüzünden kuşa çevrilmiştir. Acilen pediatri ve kritik yan dallar (neonatoloji, çocuk acil) için teşvik taban ödemeleri artırılmalı, nöbet yükü azaltılmalı ve can güvenliği sağlanmalıdır. Aksi takdirde, çok yakın bir gelecekte parası olanın bile çocuğunu muayene ettirecek doktor bulamayacağı gerçeğiyle yüzleşeceğiz.
